CO2-neutrale steden met Green Collecting

De Green Deal Zero Emission Stadslogistiek (ZES) MRA brengt bedrijven, overheden en kennisinstellingen uit de Metropoolregio Amsterdam samen in het streven naar het emissievrij maken van al het stedelijk vervoer in 2025. In dat kader hebben betrokken partijen inmiddels diverse mobiliteitsprojecten opgezet. Eén van die initiatieven is Green Collecting Haarlem, een samenwerkingsverband waarbij bedrijfsafval in de binnenstad niet meer door verschillende partijen, maar slechts door één inzamelaar wordt opgehaald. Daardoor neemt het aantal vervoersbewegingen fors af. Eén van de initiatiefnemers van Green Collecting is gemeentelijk onderhoudsbedrijf Spaarnelanden. Directeur Robert Oosting licht dit bijzondere project toe.

“Zes jaar geleden liep ik door mijn woonplaats Haarlem, toen ik een aantal vuilniswagens zag filerijden door de binnenstad. In tegenstelling tot de inzameling van huisvuil, is de markt voor bedrijfsafval geliberaliseerd. Iedereen met de juiste vergunningen en diploma’s kan een bedrijfsafvalinzamelingsbedrijf beginnen. Daarom rijden er dagelijks meerdere commerciële inzamelaars rond in de binnenstad. Als er één aan het legen is, moeten de andere wagens daarop wachten. Hartstikke inefficiënt en bovendien enorm slecht voor het milieu. ‘Daar zouden ze eens iets aan moeten doen’, dacht ik toen.
Een paar jaar later begon ik als directeur bij Spaarnelanden en zag ik weer die rij vuilniswagens. Toen dacht ik: ‘daar zouden wé eens iets aan moeten doen’.

Eén vuilniswagen

Ik ben een rondje langs de velden gaan maken, om te zien welke concullega’s mee wilden denken over efficiëntere en daardoor schonere inzameling. Geen makkelijke opgave voor afvalverwerkers, maar GP Groot, Renewi en SUEZ stapten meteen in. Daarna hebben we de gemeente Haarlem en brancheorganisatie Transport en Logistiek Nederland (TLN) bij onze plannen betrokken en zo ontstond het idee van Green Collecting: een proef met gecentraliseerde inzameling van bedrijfsafval, voor de stromen restafval en papier en karton. In plaats van meerdere inzamelaars per dag, rijdt er nog maar één vuilniswagen rond die namens alle inzamelaars het vuilnis ophaalt: de Green Collector. Inmiddels hebben alle zes partijen de intentieovereenkomst getekend en gaan we in Haarlem op 1 juni in pilotvorm van start met Green Collecting.

Op dit moment is de Green Collector-auto nog niet elektrisch. We werken uiteraard toe naar een emissievrij voertuig, maar we beginnen met een gewone diesel. Maar omdat het aantal ritten drastisch afneemt, is dit al een enorme besparing. Wekelijks worden nu door alle inzamelaars gezamenlijk 33 ritten gereden, totaal tussen de 165 en 330 kilometer. Met Green Collecting kan dat worden teruggebracht naar 11 ritten per week, waardoor we tussen de 110 en 275 kilometer per week minder rijden. Omdat er op jaarbasis maximaal circa 11.000 kilometer aan transport bespaard wordt, levert dat jaarlijks een CO2-reductie op van maximaal 10 ton. Dat zijn forse aantallen.

Serviceniveau

Zo’n project heeft uiteraard wel heel wat voeten in aarde. Zo moeten de huidige inzamelingsbedrijven hun containers chippen en aanpassen, zodat ze kunnen aanhaken op de Green Collector. Alle IT-systemen moeten opnieuw worden ingericht en gekoppeld aan de Green Collector, zodat de inzamelaars dezelfde informatievoorziening en service kunnen blijven bieden aan hun klanten. De klanten merken zo in principe niets van de veranderingen, zij behouden ook gewoon het contract met hun huidige inzamelaar.

Ik denk niet dat er inzamelaars zullen wegvallen als er nog maar één Green Collector gaat rijden. Het principe van Green Collecting is vergelijkbaar met de energie- of telecombranche. Er is een netwerk, een netbeheerder en diverse aanbieders van diensten op dat netwerk, die variëren in tarieven en vormen van dienstverlening. We gaan nu een half jaar exclusief draaien met de zes partijen in deze pilot, maar als hij slaagt, zijn andere aanbieders van harte welkom om in te stappen. En de pilot ís geslaagd als we met hetzelfde serviceniveau, hetzelfde bedrijfsafval op een duurzamere manier kunnen inzamelen. Dan kunnen we daarna, met het oog op de Green Deal ZES, verder gaan met structurele implementatie van Green Collecting.

Investeren

De gemeente Haarlem is van grote waarde in het hele project. Ze denken actief na over het oplossen van eventuele beperkingen in de openbare ruimte en houden bij het opstellen van wet- en regelgeving rekening met partijen die al vrijwillig bezig zijn met duurzame initiatieven, zoals Green Collecting. In een ideale wereld zijn partijen zelf al gemotiveerd om schone en slimme keuzes te maken, zodat de overheid daar minder op hoeft te sturen met bijvoorbeeld milieuzones.

Het grootste ‘risico’ is dat Green Collecting een succes wordt en dat andere gemeenten het gaan overnemen. Dan hebben inzamelingsbedrijven plotseling een hele vloot voertuigen over en gaat hun hele, eeuwenoude verdienmodel, op de schop. Dat is inderdaad een enorme kentering als je naar het verleden blijft kijken, maar Green Collecting biedt ook mooie mogelijkheden om je bedrijfsvoering anders in te richten. Sommige inzamelaars worden bijvoorbeeld zelf Green Collector of richten zich juist op de uitvoeringscontracten. Bovendien wordt van transportbedrijven verwacht dat ze voldoen aan allerlei (toekomstige) klimaateisen, dus vroeg of laat zul je ook gedwongen worden om duurzamer te ondernemen.

Als we met z’n allen streven naar CO2-neutrale steden, moeten we ook bereid zijn om te innoveren en te investeren.”

Tekst: Ronne Theunis

Help ons verbeteren

Heb je 5 minuten voor een paar vragen over onze website?