Nieuw leven voor onze afvalberg

Een verslag van #1 Circular Experience

In 2030 moet de metropoolregio Amsterdam de grootste circulaire grondstoffen Hub van Europa worden. Door slim hergebruik van producten en grondstoffen. Maar hoe geef je nieuw leven aan afgedankte spullen? En hoe breng je ze terug in de kringloop?

Het is Valentijnsdag tijdens de eerste Circular Challenge in Amsterdam-Oost. Op de stoelen liggen rode kaartjes waarop de bezoekers hun liefdesbetuigingen kunnen schrijven, zoals dagvoorzitter Jacqueline Cramer voorstelt. Welk innovatieve ondernemingsplannen dragen zij een warm hart toe? En op welke manier kunnen de toehoorders toekomstige partners ondersteunen?

Creatieve oplossingen

‘Voor ons betekent het inleveren van oud materiaal niet het einde maar juist een terúgkeer naar het begin,’ zegt Mark Tilstra van WeCycle. ‘Wij geven oude elektrische apparaten en kapotte spaarlampen (e-waste) een nieuw leven in plaats van ze weg te gooien.’ Bewust van het feit dat onze grondstoffen uitgeput raken, moeten we volgens Tilstra producten hergebruiken. ‘Vierentachtig procent van de materialen die WeCycle retour haalt, zoals koper en zink, worden gebruikt voor nieuwe toepassingen.’ In plaats van een lineaire economie – waarbij grondstoffen maar eenmalig worden gebruikt – stapt WeCycle over op een duurzame circulaire economie.

Wat vooral niet duurzaam is: veertig procent van ons water door het toilet spoelen. ‘Daarom halen wij juist de kostbare eiwitten uit ons afvalwater,’ zegt Roelof Kruize van Waternet. ‘We winnen fosfaat terug uit het water, een zeer kostbare grondsoort, en ontharden ons drinkwater waar we kalk uit onttrekken en colaflessen van maken.’ Inmiddels heeft Waternet vele innovaties op zijn naam staan, en ze denken graag verder. ‘Wij zoeken partners die rechtstreeks producten kunnen maken van de grondstoffen die wij uit het water winnen,’ zegt Kruize. ‘Wie helpt ons met deze volgende stap?’

Samenwerken

‘Het helpt als andere partijen meedenken op de lange termijn,’ beaamt ook Paul Koolbergen van het Afval Energie Bedrijf (AEB) tijdens een dubbelinterview met samenwerkingspartner Angeline Kierkels  van Afvalbedrijf Meerlanden. Ze werken samen in het uitbreiden van het sorteercentrum van elektronische afval – in de strijd tegen e-waste – en maken dankbaar gebruik van elkaars vakkennis. Koolbergen: ‘Zo kun je bijvoorbeeld wel het koper uit de kabels halen voor hergebruik, maar wat doe je met de rest? Daarvoor moet je samenwerken.’ Ten overstaan van het publiek spreken ze hun commitment naar elkaar uit en bezegelen hun samenwerking.
Daarop volgt een enthousiasmerend pitch van de startup van Timmy de Vos die de inzameling van elektronisch afval wil verbeteren. ‘Zeventig procent van dat afval komt niet bij de milieustraat terecht. Daarom laten wij scholieren tegen elkaar strijden, tijdens de E-waste Race, om zoveel mogelijk afgedankte elektronica zoals oude mobieltjes en dvd-spelers te verzamelen. Zo kunnen ze een schoolreis winnen!’

Jaap Meindersma en Henk Meijer (gemeente Almere) hebben als koplopers al vorig jaar ingezet op een sorteerstraat voor fijnmazige voorsortering van textiel ondersoorten. Zij nodigen partijen uit samen hun droom waar te maken

Nieuw leven

Ellen Mensink van Loop.alife showt het zichtbare resultaat van een grondstof dat door samenwerking met verschillende partners een tweede leven heeft gekregen: textiel. Ze wandelt als een mannequin over het podium in haar lichtgrijze vest, gemaakt van gerecycled textiel, afkomstig uit de Nederlandse kledingafvalberg. Mensink: ‘Wij ondersteunen fashionbedrijven om van lokaal afval weer nieuwe producten te maken.’

Maar ook de ‘schillenboer van de 21e eeuw’ zoals Sytze van Stempvoort van Peelpioniers zichzelf graag noemt, maakt slim gebruik van de 250 miljoen citrusschillen die jaarlijks in Nederland worden weggegooid. Uit de complete schil haalt hij weer waardevolle grondstoffen: een etherische olie, vezels die worden gebruikt voor verpakkingsmaterialen. Maar ook pectine, een soort verdikkingsmiddel voor de foodindustrie. Van de resten die nog overblijven wordt handzeep gemaakt. Stempvoort: ‘We zijn op zoek naar organisaties die een berg schillen hebben liggen, of misschien wel interesse hebben in citrusbased producten?’

Toekomst

Het zijn stuk voor stuk vernieuwende oplossingen om de circulaire keten te sluiten. Want alleen al in Noord-Holland verdwijnen dagelijks dertig vrachtwagens met weggegooid voedsel. Dat blijkt uit de trio-presentatie van Jan Henk Welink (TU Delft), Ad van Vugt (Exter) en Niek Persoon (Amsterdam Green Campus). Al deze agri-food reststromen zijn in kaart gebracht met als doel deze in de toekomst hoogwaardig te verwerken. Van Vugt: ‘Welke ingrediënten kun je uit die reststromen halen en weer op de markt verkopen?’

‘Alleen al van cacaodoppen wordt zo’n honderveertigduizend ton per jaar weggegooid in Noord-Holland,’ zegt Welink. ‘Hoe kun je dergelijk voedselafval omzetten in een waardevol product?’ Inmiddels heeft de Amsterdam Green Campus vijftien voedselverwerkende bedrijven bereid gevonden om mee te werken aan hun project. Maar ze zijn nog hard op zoek naar een productiepartner met kennis van scheiding en fermentatie. Ad van Vugt: ‘Kent u iemand die dat kan, wees welkom.’ Ook Van Vugt en Persoon tekenen ten overstaan van het publiek een circular commitment. Over twee tot drie jaar moet hun coöperatieve verwaardingsfabriek zijn gerealiseerd. ‘Dat is nog eens doorpakken!’ roept iemand uit de zaal bemoedigend toe.

Plaats een reactie!

Geef een reactie

jouw nieuwstip

Heb jij een nieuwstip voor de Board? E-mail dan onze redactie!