Global Giants

Het is 2025. Op het Europese continent is sterk ingezet op het behouden van welvaart en werkgelegenheid wat heeft geleid tot een sterker en meer geïntegreerd Europa. De EU heeft een federatief karakter gekregen waarbij de lidstaten een aantal bevoegdheden hebben overgedragen aan een Brussel dat de interne vrije markt heeft vervolmaakt. Het sterke economisch herstel heeft consumentisme nieuw leven ingeblazen. In een meer ‘business minded’ en geliberaliseerde wereldeconomie richten bedrijven hun internationale ketens in om zo snel en goedkoop mogelijk de consument ‘value for money’ te bieden. Bedrijven kiezen de meest efficiënte locaties voor zowel hoofdkantoren als productieactiviteiten. Er is sterke competitie tussen regio’s om bedrijven en talent. De MRA is succesvol in met name kennisintensieve sectoren en in de zakelijke dienstverlening.  

ipad-global-giants

Context MRA: Europa vervolmaakt interne markt

De MRA staat midden in een sterk gemondialiseerde wereld. Er is een breed besef dat Europese integratie randvoorwaardelijk is voor het behoud van economische groei en werkgelegenheid. Onder druk uit het bedrijfsleven zijn stappen gezet door Brussel om de interne markt te vervolmaken en belemmeringen weg te nemen, wat onder meer geleid heeft tot harmonisatie van belastingwetgeving. Door de dominantie van de markt schuift Europa steeds meer op richting het Angelsaksische model waarin de economie leidend is.

Vrije handel in een groeiende wereldeconomie

Europa is een ‘global giant’ en doet haar best om haar economische positie in de wereld te verstevigen. De wereldhandel is sterk geliberaliseerd. Europa heeft inmiddels met tal van economische grootmachten vrijhandelsverdragen afgesloten. De groei en verwevenheid van de wereldeconomie leidt tot geopolitieke stabiliteit. China heeft haar economische opmars weten voort te zetten en andere landen in Azië, maar ook Latijns-Amerika timmeren hard aan de weg. Zij voegen economische waarde toe door arbeidsintensieve activiteiten goedkoper uit te voeren dan in het Westen kan. In deze open wereld zijn voldoende natuurlijke hulpbronnen beschikbaar mede door de inzet van nieuwe winningstechnieken en vondsten. Binnen de energiemix is het belang van duurzame energievormen toegenomen.

Maximaliseren van shareholder value

Consumptie en bezit staan centraal. De bestedingen van consumenten nemen toe en iedereen wil meer en het nieuwste van het nieuwste. Bedrijven moeten sneller en kostenefficiënter innoveren en produceren om de vraag bij te benen. Voor duurzaamheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid is alleen ruimte bij een positieve business case of bij de naleving van internationale afspraken. Multinationale ondernemingen optimaliseren hun aanbodsketen door deze (internationaal) op te knippen en deelactiviteiten uit te voeren op de meest aantrekkelijke locatie. Door geharmoniseerde internationale regelgeving (i.r.t. ontwikkelen, testen, veiligheid) gaan de ontwikkelingen op technologisch gebied hard. Bedrijven voeren internationaal strijd om talent en proberen kennis zoveel mogelijk af te schermen. Succesvolle, innovatieve startups en hoogwaardig talent worden ingelijfd door grote, internationale bedrijven, al is het alleen maar voor mogelijk waardevolle patenten. Innovatie vindt met name plaats om efficiëntie/productie te verhogen en om kosten te besparen, niet per se om de consument, het milieu of de maatschappij te dienen.

Internationale handelsverdragen

Massaproductie, optimaliseren van aanbodsketens… Global Giants vereist een open wereldhandelsklimaat. De EU, maar ook andere economische grootmachten, werken momenteel al hard aan het faciliteren van internationale handel. Lees meer over internationale handelsverdragen. 

Economie MRA: Middelpunt in internationale ketens

In deze ‘hyperkapitalistische’ wereld schept Brussel de randvoorwaarden voor een optimaal ‘level playing field’. Nationale overheden stimuleren regio’s op basis van hun competitieve uitgangspunten. Gespecialiseerde mondiaal competitieve ‘city regions’ gaan onderling de concurrentie aan om bedrijven aan te trekken. In een liberale wereldeconomie en geïntegreerd Europa is de MRA een aantrekkelijke locatie voor (Europese) hoofdkantoren, kennisintensieve dienstverleners en startups. De gunstige ligging en goede connectiviteit dragen hieraan bij. Vooral op gebieden waar sprake is van natuurlijke voordelen profiteert de MRA bovengemiddeld van de wereldwijde massaproductie en de bijbehorende handelsstromen. Zo vormen Schiphol en de havens strategisch belangrijke hubs in internationale ketens waardoor de wederuitvoer historisch hoog is. De logistiek en groothandels in de MRA spinnen hier garen bij. Ook de datahub is sterk internationaal gepositioneerd. De werkgelegenheid groeit, echter niet in hetzelfde tempo als de bedrijfsomzetten. De automatisering en robotisering (van automated warehouses tot zelfsturende trucks en schoonmaakrobots) waar bedrijven in investeren om (arbeids)kosten te besparen, gaat gepaard met een verlies aan banen. De toegenomen drukte op de wegen en in de lucht legt veel druk op de infrastructuur in de MRA. Door het toegenomen belang van logistiek en toerisme is de regionale economie eenzijdiger geworden. Het succes van deze sectoren heeft tevens geleid tot extra druk op de luchtkwaliteit en de leefbaarheid in de MRA.

Interpersonele en interregionale polarisatie zet door

Alhoewel de economie sterk is, profiteert niet iedereen hiervan in gelijke mate. Sommige banen zijn verdwenen door technologische alternatieven of zijn verdwenen naar het buitenland. Dit zorgt onder meer in de accountancy, verzekeringen en opslag en logistiek voor minder werkgelegenheid. E-commerce heeft retail en binnensteden getransformeerd. Het wegvallen van arbeidsmarktbescherming en een kleiner vangnet vanuit de overheid, legt het risico primair bij het individu. De spanningen tussen de ‘haves’ (degenen die het kapitaal of de specialistische kennis bezitten) en de groeiende groep ‘have nots’ (die met meerdere banen rond moet zien te komen) groeit. Met name aan de onderkant van de (zeer flexibele) arbeidsmarkt groeit de onvrede. De afbouw van de verzorgingsstaat, een terugtrekkende (en kleinere) overheid en het beroep op eigen verantwoordelijkheid heeft deze tendens versterkt.

Retail: prijsvechters en online reuzen

Het scenario Global Giants is een wereld waarin schaalvoordelen van groot belang zijn. In de retail zien we al veel partijen die hun ketens wereldwijd optimaliseren. Lees meer over prijsvechters en online reuzen.

 

Help ons verbeteren

Heb je 5 minuten voor een paar vragen over onze website?